一、题目
计算并判断下面的函数在点 $\left( 0,0 \right)$ 处的二重极限和累次极限:
$$
f \left( x,y \right) = x \sin \frac{1}{y} + y \sin \frac{1}{x}
$$
二、解析
$\textcolor{lightgreen}{\blacktriangleright}$ 函数 $f \left( x, y \right) = x \sin \frac{1}{y} + y \sin \frac{1}{x}$ 在 $\left( 0, 0 \right)$ 处的二重极限(存在):
观察可知,函数 $f \left( x, y \right) = x \sin \frac{1}{y} + y \sin \frac{1}{x}$ 的原定义域不包含坐标轴,因此这里是在 $\left( xy \neq 0 \right)$ 的定义域内趋近 $\left( 0, 0 \right)$.
接着,利用 $\left| \sin t \right| \leqslant 1$, 得:
$$
\begin{aligned}
\left| x \sin \frac{1}{y} + y \sin \frac{1}{x} \right|
& \leqslant \left| x \right| \left| \sin \frac{1}{y} \right| + \left| y \right| \left| \sin \frac{1}{x} \right| \\ \
& \leqslant \left| x \right| + \left| y \right| \\ \
& \leqslant \sqrt{2} \sqrt{x^{2} + y^{2}}
\end{aligned}
$$
上面的推导过程中用到了《柯西–施瓦茨不等式及其证明》这篇讲义中的结论.
当 $\left( x, y \right) \to \left( 0, 0 \right)$ 时,$\sqrt{2} \sqrt{x^{2} + y^{2}}$ 趋于 $0$, 因此,由夹逼定理可知:
$$
\lim_{\substack{(x, y) \to (0, 0) \\ xy \neq 0}} \left(x \sin \frac{1}{y} + y \sin \frac{1}{x} \right) = 0
$$
也可以用严格的 $\varepsilon – \delta$ 语言进行证明:
给定 $\varepsilon > 0$, 取:
$$
\delta = \frac{\varepsilon}{\sqrt{2}}
$$
当 $0 < \sqrt{x^{2} + y^{2}} < \delta$ 且 $xy \neq 0$ 时,有:
$$
\left| f \left( x, y \right) – 0 \right| \leqslant \sqrt{2} \sqrt{x^{2} + y^{2}} < \sqrt{2} \delta = \varepsilon
$$
由于 $\varepsilon$ 可以任意小,因此:
$$
\lim_{\substack{(x, y) \to (0, 0) \\ xy \neq 0}} \left(x \sin \frac{1}{y} + y \sin \frac{1}{x} \right) = 0
$$
综上可知,函数 $f \left( x, y \right) = x \sin \frac{1}{y} + y \sin \frac{1}{x}$ 的二重极限存在.
$\textcolor{lightgreen}{\blacktriangleright}$ 函数 $f \left( x, y \right) = x \sin \frac{1}{y} + y \sin \frac{1}{x}$ 在 $\left( 0, 0 \right)$ 处的累次极限(都不存在):
$\textcolor{orange}{\blacktriangleright}$ $\lim_{x \to 0} \lim_{y \to 0} f \left( x, y \right) = \lim_{x \to 0} \lim_{y \to 0} \left[ x \sin \frac{1}{y} + y \sin \frac{1}{x} \right]$ 不存在,因为,当固定 $x \neq 0$ 后,内层极限为:
$$
\lim_{y \to 0} \left[ x \sin \frac{1}{y} + y \sin \frac{1}{x} \right] = \textcolor{orangered}{ \lim_{y \to 0} x \sin \frac{1}{y} } + \lim_{y \to 0} y \sin \frac{1}{x}
$$
此时:
$$
\lim_{y \to 0} y \sin \frac{1}{x} \to 0
$$
但是,$\textcolor{orangered}{ \lim_{y \to 0} x \sin \frac{1}{y} }$ 在 $x \neq 0$, $y \to 0$ 的时候,震荡无极限.
因此,极限 $\lim_{x \to 0} \lim_{y \to 0} f \left( x, y \right)$ 不存在.
$\textcolor{orange}{\blacktriangleright}$ $\lim_{y \to 0} \lim_{x \to 0} f \left( x, y \right) = \lim_{y \to 0} \lim_{x \to 0} \left[ x \sin \frac{1}{y} + y \sin \frac{1}{x} \right]$ 不存在,因为,当固定 $y \neq 0$ 后,内层极限为:
$$
\lim_{x \to 0} \left[ x \sin \frac{1}{y} + \textcolor{orangered}{ y \sin \frac{1}{x} } \right] = \lim_{x \to 0} x \sin \frac{1}{y} + \lim_{x \to 0} y \sin \frac{1}{x}
$$
此时:
$$
\lim_{x \to 0} x \sin \frac{1}{y} \to 0
$$
但是,$\textcolor{orangered}{ \lim_{x \to 0} y \sin \frac{1}{x} }$ 在 $y \neq 0$, $x \to 0$ 的时候,震荡无极限.
因此,极限 $\lim_{y \to 0} \lim_{x \to 0} f \left( x, y \right)$ 不存在.
三、三维函数图象
函数 $f \left( x,y \right) = x \sin \left( \frac{1}{y} \right) + y \sin \left( \frac{1}{x} \right)$ 的函数图像如下:
高等数学
涵盖高等数学基础概念、解题技巧等内容,图文并茂,计算过程清晰严谨。
线性代数
以独特的视角解析线性代数,让繁复的知识变得直观明了。
特别专题
通过专题的形式对数学知识结构做必要的补充,使所学知识更加连贯坚实。